Op de lange termijn zou dit een deel zijn van de oplossing tegen de risico's die we in de winter van 2018-2019 hebben meegemaakt.

Lokale energiegemeenschappen om de intermittentie van hernieuwbare energie te compenseren?

Uit de kleine enquête die we enkele weken geleden hebben gelanceerd, bleek dat velen onder jullie zich afvroegen wat de rol was van hernieuwbare energie, en meer bepaald windenergie, afgelopen winter 2018-2019. Om jullie vragen te beantwoorden, hebben we onze collega François Thoumsin, General Manager RES Belux, geïnterviewd. 

Heeft windenergie deze winter een beslissende rol gespeeld in de bevoorradingszekerheid?

François Thoumsin: Neen, niet echt. Windenergie is intermitterend en draait niet noodzakelijkerwijs op het juiste moment. Het is een technologie die niet noodzakelijkerwijs produceert wanneer dat nodig is. De gemiddelde laadfactor van een windturbine bedraagt dan ook 23%.

We zouden zelfs kunnen stellen dat de aanwezigheid van hernieuwbare energiebronnen een andere dynamiek teweeg heeft gebracht op het net. Onder andere parameters, natuurlijk.

 

Verbazingwekkend. Hoe verklaart u dit?

François Thoumsin: België telt vandaag een hernieuwbare energie capaciteit van enkele duizenden megawatts (wind en zon = bijna 7.500 MW), die werken in functie van het weer. Aangezien deze hernieuwbare technologieën sterk gesubsidieerd worden - 1000 miljard euro in Europa sinds het begin van de jaren 2000 - hebben zij voor een daling van de prijzen gezorgd op de markten en de rentabiliteit van de gascentrales gehypothekeerd waardoor ze moesten sluiten. 

 

Wat zijn de oplossingen in het kader van de bevoorradingszekerheid? 

François Thoumsin: Laten we in de eerste plaats niet vergeten dat niet ENGIE verantwoordelijk is voor de bevoorradingszekerheid van het land, maar de Federale regering die deze taken toevertrouwd aan ELIA. Dit gezegd zijnde, zijn er 5 manieren om het intermitterende karakter van wind en fotovoltaïsche energie te beheren: 

1.         Invoer/uitvoer
2.         Opslag van energie zoals in Coo bijvoorbeeld.
3.         De windturbines een paar uur stilzetten om geen negatieve prijzen te hebben wanneer er teveel wind is.
4.         Modulatie van bestaande centrales, onder andere gascentrales.
5.         En tot slot “Demand Side Management”. Op dat vlak gebeuren er interessante ontwikkelingen, meer bepaald de lokale energiegemeenschappen. 

 

Wat is het principe van lokale energiegemeenschappen ?

François Thoumsin: Het doel is om hernieuwbare energietechnologieën lokaal te installeren (PV of wind, of warmtekrachtkoppeling) en het lokaal verbruik te beheren door zo dicht mogelijk bij de lokale hernieuwbare energieproductie te blijven. Het is een beetje zoals de korte keten van elektriciteit.  

Met deze energiegemeenschappen, beheerd door één enkele actor die door de leden van de gemeenschap wordt gemandateerd, zal het mogelijk zijn om meer elektriciteit via hernieuwbare energie te produceren. Dit zal mogelijk zijn zonder het net extra te belasten aangezien parallel de lokale flexibiliteit (aan de vraagzijde) eveneens zal verhogen. Via het beheer van het verbruik (Demand Side Management), maar eveneens via lokale batterijen, die allemaal intelligent worden aangestuurd door een geïntegreerd algoritme. 

We zitten niet langer in een systeem van producent versus consument, maar in een systeem waarbij de consument producent wordt via een energiegemeenschap waarvan hij het beheer toevertrouwt aan een operator - bijvoorbeeld ENGIE - die uiteindelijk zal zorgen voor een zo goed mogelijk evenwicht tussen dit alles. En hoe meer de gemeenschap de balans beheert, hoe aantrekkelijker de tarieven voor haar netwerk zullen zijn.

 

Heeft ENGIE al projecten in uitvoering?

François Thoumsin: Ja, natuurlijk. In heel België zijn er al enkele pilootprojecten waarover we binnenkort zullen kunnen communiceren en die ons in staat zullen stellen om deze lokale energiegemeenschappen op te zetten. Tegelijkertijd zijn de regionale overheden bezig met het opstellen van de wetgeving. In Wallonië is het ontwerpdecreet al vergevorderd en zou het voor het einde van de legislatuur gestemd moeten worden. 

Vervolgens komen we in een belangrijke fase van deze pilootprojecten die ons zullen toelaten om heel veel te leren aangezien, laten we eerlijk zijn, dit model relatief nieuw is in termen van “business case”.

 

Kunnen we ons voorstellen dat op lange termijn een aanzienlijk deel van het Belgische grondgebied zal worden beheerd door een veelheid van energiegemeenschappen? 

François Thoumsin: Dit is de visie van sommige professoren. Gemeenschappen zullen worden vergoed, financieel worden aangemoedigd, door middel van tarieven voor intelligente netwerken, om zo autonoom mogelijk te zijn. Mini-netwerken die naast elkaar beheerd worden.

Bovendien kunnen deze lokale energiegemeenschappen, die in het hele land samen over duizenden megawatts zullen beschikken, het net helpen als onderdeel van de bevoorradingszekerheid, aangezien het grote flexibiliteitsreservoirs zullen zijn.

 

Kunnen we dan concluderend stellen dat lokale energiegemeenschappen ervoor zullen zorgen dat hernieuwbare energie een doorslaggevende rol zal spelen in de bevoorradingszekerheid?

François Thoumsin: Op de lange termijn zou dit een deel zijn van de oplossing tegen de risico's die we in de winter van 2018-2019 hebben meegemaakt. In ieder geval is het een belangrijk mechanisme dat is ontstaan door de opkomst van hernieuwbare energie en dat zal kunnen tussenkomen om de intermittentie te compenseren. Het wordt vandaag de dag mogelijk gemaakt door digitalisering. 

En dus ja, morgen kan hernieuwbare energie, die een beetje lijkt op de krabpaal van het net omdat het intermitterend is, misschien wel een belangrijke rol spelen in het totale evenwicht van het net dankzij de lokale energiegemeenschappen.

Alle artikels Volgende artikel